महाराष्ट्रातील लाखो शेतकरी बांधवांसाठी अत्यंत दिलासादायक आणि आनंदाची बातमी समोर आली आहे. राज्य शासनाच्या महत्त्वाकांक्षी ‘पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना 2026’ या योजनेची अंमलबजावणी आता अंतिम टप्प्यात पोहोचली असून जुलै 2026 च्या दुसऱ्या आठवड्यापासून पात्र लाभार्थी शेतकऱ्यांच्या कर्ज खात्यात थेट कर्जमुक्तीची रक्कम जमा करण्यास सुरुवात होणार आहे.

राज्यातील वाढते नैसर्गिक संकट, सततची नापिकी, अवकाळी पाऊस, दुष्काळ, अतिवृष्टी, गारपीट आणि आर्थिक अडचणींमुळे शेतकरी मोठ्या प्रमाणावर कर्जबाजारी झाले आहेत. या पार्श्वभूमीवर राज्य शासनाने ही ऐतिहासिक योजना आणली असून लाखो शेतकरी कुटुंबांना याचा थेट फायदा होणार आहे.

शेतकऱ्यांसाठी मोठा दिलासा

महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था मोठ्या प्रमाणावर कृषी क्षेत्रावर अवलंबून आहे. मात्र गेल्या काही वर्षांपासून हवामानातील बदलामुळे शेतीचे मोठे नुकसान झाले. परिणामी अनेक शेतकरी कर्जाच्या ओझ्याखाली दबले गेले.

ही परिस्थिती लक्षात घेऊन राज्य शासनाने ‘पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना 2026’ सुरू केली असून ही योजना केवळ कर्जमाफी नसून शेतकऱ्यांना पुन्हा आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करण्याचा प्रयत्न आहे.

जुलैच्या दुसऱ्या आठवड्यापासून सुरू होणार लाभ

शासनाकडून मिळालेल्या माहितीनुसार,

सर्व प्रशासकीय प्रक्रिया पूर्ण करण्यात आल्या आहेत.
बँकांकडून लाभार्थ्यांची माहिती संकलित करण्यात आली आहे.
पात्र लाभार्थ्यांची अंतिम यादी तयार होत आहे.
जुलैच्या दुसऱ्या आठवड्यापासून लाभार्थ्यांच्या कर्ज खात्यात थेट रक्कम जमा होणार आहे.

खरीप हंगाम सुरू असताना हा निर्णय शेतकऱ्यांसाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे.

योजनेतील तीन प्रमुख लाभ

1) 2 लाख रुपयांपर्यंत संपूर्ण कर्जमाफी

या योजनेअंतर्गत पात्र थकबाकीदार शेतकऱ्यांना 2 लाख रुपयांपर्यंतचे पीक कर्ज माफ करण्यात येणार आहे.

यामध्ये पात्र शेतकऱ्यांच्या बँक कर्ज खात्यात शासन थेट रक्कम जमा करणार आहे.

2) One Time Settlement (OTS)

ज्या शेतकऱ्यांचे कर्ज 2 लाख रुपयांपेक्षा जास्त आहे त्यांच्यासाठी One Time Settlement (OTS) योजना लागू करण्यात आली आहे.

या अंतर्गत,

शेतकऱ्यांनी स्वतःचा हिस्सा भरायचा.
त्यानंतर शासन उर्वरित पात्र रक्कम संबंधित बँकेच्या कर्ज खात्यात जमा करणार.

यामुळे मोठ्या कर्जदारांनाही दिलासा मिळणार आहे.

3) नियमित कर्जफेड करणाऱ्यांना 50 हजारांचे प्रोत्साहन

जे शेतकरी नियमितपणे बँकेचे कर्ज भरत आले आहेत त्यांच्यासाठीही शासनाने मोठी घोषणा केली आहे.

अशा शेतकऱ्यांना

₹50,000 पर्यंत प्रोत्साहनपर लाभ

देण्यात येणार आहे.

यामुळे प्रामाणिक कर्जदार शेतकऱ्यांनाही न्याय मिळणार आहे.

संपूर्ण प्रक्रिया ऑनलाइन

योजनेत पारदर्शकता राहावी म्हणून राज्य शासनाने महाआयटी (MahaIT) च्या माध्यमातून संपूर्ण प्रक्रिया डिजिटल केली आहे.

यामध्ये

आधार क्रमांकावर आधारित पडताळणी
बँकांकडून थेट माहिती
ऑनलाइन लाभार्थी यादी
संगणकीय पडताळणी
थेट DBT प्रणाली

यांचा वापर केला जात आहे.

लाभार्थी यादी कुठे पाहता येणार?

पात्र शेतकरी खालील ठिकाणी लाभार्थी यादी पाहू शकतील.

ग्रामपंचायत
गाव चावडी
बँक शाखा
विकास संस्था
आपले सरकार सेवा केंद्र

याशिवाय नोंदणीकृत मोबाईल क्रमांकावर SMS द्वारेही माहिती पाठविण्यात येणार आहे.

आधार प्रमाणीकरण आवश्यक

योजनेचा लाभ मिळवण्यासाठी पात्र शेतकऱ्यांनी खालील प्रक्रिया पूर्ण करणे आवश्यक आहे.

✅ आधार क्रमांक सोबत ठेवणे

✅ बँक किंवा आपले सरकार सेवा केंद्रात जाणे

✅ बायोमेट्रिक पडताळणी करणे

✅ कर्ज खात्याची माहिती तपासून मान्यता देणे

त्यानंतरच शासनाकडून कर्जमुक्तीची रक्कम संबंधित बँक खात्यात जमा केली जाईल.

OTS लाभार्थ्यांनी काय करावे?

One Time Settlement योजनेतील शेतकऱ्यांनी

प्रथम स्वतःचा हिस्सा भरावा.
त्यानंतर शासनाकडून उर्वरित पात्र रक्कम जमा केली जाईल.
आधार प्रमाणीकरण पूर्ण करणे अनिवार्य आहे.